- Mámleketimizdegi "qızıl," "sarı" hám "jasıl" aymaqlardıń jańalanǵan dizimi járiyalandı 12
- Deputatlar tárepinen Ózbekstan Respublikası máhálle hám shańaraqtı qollap-quwatlaw ministri lawazımına talaban maqullandı 11
- Prezident Bektemir rayonı aktivleri menen ushırasıw ótkerdi. 11
- Mámleket basshıları sóylesiwlerdiń nátiyjelerinen qanaatlanǵanlıǵın bildirdi 10
- Ózbekstan Prezidenti BMSH Bas Assambleyasınıń 78-sessiyasında sózge shıqtı. 10
BMSh Bas xatkeri húkimetlerge múrájat etip, shańaraqlıq zorlıqqa qarsı gúresiwdi kúsheytiwge shaqırdı. Antonio Gutterish pútkil dúnya jámiyechiliginiń itibarın COVID-19 keltirip shıǵarǵan jańa sociallıq mashqala – kesellengenler hám turmıslıq zorlıq jaǵdaylarınıń sanı menen bir qatarda ósip baratırǵanına qarattı.
BMSH Bas xatkeri: Úy ishindegi zorlıq-zombılıqqa qarsı gúresti kúsheytiw zárúr
Zorlıq-zombılıq jaǵdayları sonshalıq keskin kóbeydi, bul BMSH Bas xatkerin óz úyinde agressiv sherigi menen jalǵız qalǵan, tuzaqqa túsip qalǵanday bolǵan hayallardı qorǵawǵa shaqırıwǵa májbúr etti.
BMSH maǵlıwmatlarına qaraǵanda, dúnyadaǵı hár úsh hayaldıń biri úy ishindegi zorlıq-zombılıqtıń qanday da bir túrine ushırasadı. Bul bolsa usı qılmıstı insan huqıqlarınıń eń kóp ushırasatuǵın, biraq eń az hújjetlestirilgen buzılıw túrleriniń birine aylandıradı. Házir dúnyanıń kóp mámleketlerinde ámelde bolǵan karantin hám májbúriy ózin-ózi jekelew rejimi bul mashqalanı jáne de awırlastırdı.
«Sońǵı háptelerde ekonomikalıq hám sociallıq basım, sonday-aq qorqıw kúsheygen sayın, biz shańaraq ishindegi zorlıq-zombılıqtıń qorqınıshlı global túrde kúsheyiwine gúwa bolmaq tamız», — degen BMSH Bas xatkeriniń jazbası shólkemniń saytında járiyalandı.
Guterrish koronavirustıń tarqalıwına qarsı gúresiw maqsetinde kóp mámleketlerde engizilgen karantin hám ózin-ózi jekelew sharayatında úy ishindegi zorlıq-zombılıq jaǵdaylarınıń sanı bir neshe esege kóbeygenin atap ótti.
Qutqarıw xızmetleriniń maǵlıwmatlarına qaraǵanda, 1-aprel jaǵdayı boyınsha Evropa hám Aziyada úy ishindegi zorlıq-zombılıq qurbanlarınan isenim telefonlarına kelip túsken múrájatlar hám agressiya kórsetiw jaǵdayları keskin kóbeygen. Atap aytqanda, Franciyada 30 procentke, Qıtayda úsh esege, Ullı Britaniyada 20 procentke artqan. Avstraliya húkimetiniń maǵlıwmatlarına qaraǵanda, koronavirus tarqalǵan dáwirde zorlıq-zombılıq qurbanlarınıń járdem sorap múrájat etiwleri 75 procentke kóbeygen.
Shańaraq ishindegi zorlıq-zombılıq qurbanlarına járdem beriw maqsetinde Franciya, Italiya hám Ispaniya húkimetleri japa shekkenlerdi qollap-quwatlawdıń jańa sistemasın engizdi. Endilikte zorlıq-zombılıq qurbanları dárıxanaǵa barıp, qorǵaw sorawı múmkin. Eger qanday da bir sebepli bul haqqında ashıq ayta almasa, «Maska 19» kod sózin aytıwı kerek.
Italiyanıń tiyisli xızmetleri WhatsApp hám SMS arqalı kelip túsken xabarlardı qayta islew sistemasın jetilistirdi. Sebebi agressiv birge jasawshıları menen bir jayda qamalıp qalǵan kóp hayallar óz mashqalaları haqqında telefon arqalı xabar beriwde qıyınshılıq kórmekte.
Franciya húkimeti úy ishindegi zorlıq-zombılıq qurbanları ushın meymanxanalarda 20 mıń túnlewdiń shıǵınların tóleytuǵının hám supermarketlerde waqıtshalıq másláhát orayların ashatuǵının járiyaladı.
Ullı Britaniyada bolsa óz jumısınıń ózgesheligine baylanıslı úylerge barıwın dawam ettirip atırǵan pochta hám jetkerip beriw xızmeti xızmetkerlerine qorqıtılǵan hayallarǵa hám agressiv erkeklerge dıqqat penen itibar beriw tapsırıldı. Karantin qaǵıydaların buzǵanlıq ushın ayıppullar belgileytuǵın Britaniya nızamında eń qatań izolyaciya rejiminen «jaralanıwdan yamasa kesellikten saqlanıw, yamasa zıyan kóriw qáwpiniń aldın alıw» maqsetinde shıǵıwǵa ruqsat beriletuǵını kórsetilgen. Bul úy ishindegi zorlıq-zombılıqtan qashıp atırǵan adamlardıń izolyaciya qaǵıydaların buzǵanı ushın policiya tárepinen quwdalanbawına keminde kepillik berdi.
Usıǵan baylanıslı BMSH Bas xatkeri mámleketlerdi koronavirusqa qarsı gúresiw boyınsha milliy rejelerine hayallarǵa qarsı zorlıq-zombılıqtıń aldın alıw hám islengen qılmıslar ushın jaza belgilewge tiyisli qaǵıydalardı tiykarǵı baǵdarlardan biri retinde kirgiziwge shaqırdı. Sonday-aq, ol zorlıq-zombılıq qurbanların qollap-quwatlaytuǵın kommerciyalıq emes shólkemlerdi qarjılandırıwdı kóbeytiwdi, dárıxanalar hám azıq-awqat dúkanlarında qáwip haqqında shoshilinch xabar beriw sistemaların engiziwdi, sonday-aq baspanalardı turmıs ushın zárúr obyektler qatarına kirgiziwdi usındı.
Ózbekstan Respublikası Insan huqıqları boyınsha Milliy orayınıń baspasóz xızmeti